PRZYJACIELE ZIPPIEGO

Tematyka realizowana przez nauczyciela:

 

Pokaz slajdów programu Zippiego, kliknij aby pobrać

*do uruchomienia prezentacji wymagany jest minimum Microsoft Office Power Point 2007.

 

1.Uczucia

Dzieci omawiają uczucia smutku, szczęścia, złości, zazdrości i zdenerwowania. Ćwiczą mówienie tego, jak czują się w różnych sytuacjach i poznają sposoby poprawiania własnego samopoczucia.

UCZUCIA – opowiadanie 1 – „Pełne uczuć”

Spotkanie 1: Uczucie smutku – uczucie szczęścia.

Spotkanie 2 :  uczucie złości i rozdrażnienia.

Spotkanie 3: uczucie zazdrości.

Spotkanie 4: uczucie zdenerwowania.

 

2.Komunikacja

W ramach tej części dzieci uczą się skutecznej komunikacji. Program uczy dzieci wysłuchiwać innych. Uczy ich jak prosić o pomoc i mówić to, co chce się powiedzieć, nawet w niesprzyjających okolicznościach. Często nawet „ciche” dzieci otwierają się w czasie spotkań i uczą się wyrażać siebie swobodniej.

 KOMUNIKACJA – opowiadanie 2 – „W pościeli”

Spotkanie 1: Doskonalenie komunikacji.

Spotkanie 2 :Słuchanie.

Spotkanie 3: Kto może nam pomóc.

Spotkanie 4: Mówienie tego, co chce się powiedzieć.

 

3.Nawiązywanie i zrywanie więzi

Dzieci uczą się o przyjaźni – jak nawiązywać i utrzymywać przyjaźnie, jak radzić sobie z samotnością i odrzuceniem. Ćwiczą jak mówić przepraszam i jak godzić się z przyjacielem po sprzeczce.

 NAWIĄZYWANIE I ZRYWANIE WIĘZI – opowiadanie 3 – „Czy jesteś moim przyjacielem”

Spotkanie 1: Jak utrzymać przyjaźń.

Spotkanie 2 : Doznawanie samotności i odrzucenia.

Spotkanie 3: Jak rozwiązywać konflikty z przyjacielem.

Spotkanie 4: Jak nawiązywać przyjaźnie.

 

4.Rozwiązywanie konfliktów

Ta część dotyczy tego, jak rozwiązywać konflikty, a według nauczycieli szybko sprawia, że dzieci łatwiej akceptują swoje odmienności. Ta część w szczególności, dotyczy problemu prześladowania i tego, co dzieci mogą zrobić, jeśli ktoś prześladuje je lub kogoś innego..ROZWIĄZYWANIE KONFLIKTÓW – opowiadanie 4 – „Pokonywanie prześladowców”

Spotkanie 1: Jak rozpoznać dobre rozwiązania.

Spotkanie 2: Prześladowanie.

Spotkanie 3: Rozwiązywanie problemów.

Spotkanie 4: Pomaganie innym w rozwiązywaniu konfliktów.

 

5.Przeżywanie zmiany i straty

Ta część stanowi refleksję nad radzeniem sobie ze zmianami, zarówno wielkimi jak i małymi. Największą zmianą ze wszystkich możliwych, jest czyjaś śmierć. Mimo, że dorośli często uważają, że śmierć jest bardzo trudnym tematem do rozmowy, to jednak małe dzieci bardzo rzadko tak uważają. Chętnie wykorzystują okazję do otwartego mówienia na temat, który stał się tabu dla wielu dorosłych. Jedno spotkanie poświęcone jest odwiedzeniu miejsca pamięci lub cmentarza i może wyda się to zaskakujące, ale jest ono często określane jako najowocniejsze spotkanie z całego programu.

PRZEŻYWANIE ZMIANY I STRATY – opowiadanie 5 – „Pożegnanie”

Spotkanie 1: Zmiany i strata są elementami życia.

Spotkanie 2 :  Radzenie sobie po śmierci kogoś bliskiego.

Spotkanie 3: Wizyta na cmentarzu.

Spotkanie 4: Nauka płynąca z sytuacji zmiany i straty.

 

6.Dajemy sobie radę

Ostatnia część stanowi podsumowanie wszystkiego, czego dzieci nauczyły się: znajdowania różnych sposobów radzenia sobie, pomagania innym oraz adaptowania się do nowych sytuacji. Końcowe spotkanie jest swego rodzaju świętowaniem, połączonym z wręczaniem koron i dyplomów.

Każda część zawiera odrębne opowiadanie. Opowiadania prezentują bohaterów w okolicznościach dobrze znanych małym dzieciom takich jak: przyjaźnienie się, zdobywanie i tracenie przyjaciół, prześladowanie, radzenie sobie ze zmianą i stratą. Każde opowiadanie jest zilustrowane przy pomocy zestawu barwnych obrazków i uzupełnione zadaniami takimi jak rysowanie, odgrywanie ról i zabawy.

DAJEMY SOBIE RADĘ – opowiadanie 6 – „Dajemy sobie radę”

Spotkanie 1: Różne sposoby radzenia sobie.

Spotkanie 2: Jak pomagać innym.

Spotkanie 3: Adaptowanie się do nowych sytuacji.

Spotkanie 4: Wspólne świętowanie.

 

 

PROGRAM   „PRZYJACIELE  ZIPPIEGO”

 

ĆWICZENIA   DLA   DZIECI  I  RODZICÓW

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Centrum Pozytywnej Edukacji

 

Partnership for Children – wszelkie prawa zastrzeżone

 

Program „Przyjaciele Zippiego”

 

ĆWICZENIA DLA RODZICÓW I DZIECI W WIEKU 5-7 LAT

Poniżej przedstawione są ćwiczenia dla Ciebie i Twojego dziecka, które mogą mu pomóc w radzeniu sobie z trudnymi emocjami oraz wzmocnić efekt pracy z programem „Przyjaciele Zippiego” w przedszkolu/szkole.

MODUŁ 1 – UCZUCIA

 

Pierwsza część programu „Przyjaciele Zippiego” dotyczy uczuć, takich jak szczęście, smutek, złość, irytacja, zazdrość i zdenerwowanie. Dzieci uczą się mówić, jak czują się w różnych sytuacjach i co zrobić, by poczuć się lepiej. Celem tej części jest pomoc dzieciom w rozpoznaniu pozytywnych i negatywnych emocji, uczenie  jak poczuć się lepiej w momentach kiedy doświadczają trudnych emocji.

 

Poniżej proponujemy kilka ćwiczeń, które możesz wykonać ze swoim dzieckiem, aby wzmocnić efekt zajęć z programu „Przyjaciele Zippiego”.

 

Wskazówki – Uczucia

  • Dzieci powinny wiedzieć, że mogą rozmawiać o swoich uczuciach. Daj im przykład mówiąc, jak Ty się czujesz i dlaczego. Np.: Tata jest zły ponieważ … Mama nie zgadza się ponieważ …
  • Kiedy Twoje dziecko doświadcza trudnych emocji, takich jak złość lub zdenerwowanie, zachęć, aby spróbowało określić te emocje i o nich porozmawiać.
  • Miej pod ręką przybory do rysowania i plastelinę. Dzieciom czasami łatwiej jest wyrazić emocje poprzez rysowanie lub np.: lepienie z plasteliny.
  • Czas przed snem to dobry moment, by porozmawiać o tym, co zdarzyło się tego dnia i o sprawach, które  były trudne dla dziecka.
Ćwiczenie 1.

Pokaż swoje uczucia

Cel

Pomoc dziecku w określeniu i opisywaniu uczuć

Czas

10 minut

Pomoce

Kredki i papier

Przebieg

Poproś swoje dziecko, aby wykonało rysunki, które przedstawiają: szczęśliwe dziecko, przestraszoną dziewczynkę, zdenerwowanego człowieka, smutną kobietę. Dziecko może również znaleźć w gazetach zdjęcia, na których widoczne są emocje różnych osób. Zapytaj dziecko: „Jak uważasz dlaczego ten chłopiec jest szczęśliwy? Dlaczego ta kobieta jest smutna? Czy kiedyś byłeś zły? Jak się czułeś?”Jeśli dziecko jest przygnębione, możesz zaprosić je do wspólnej zabawy. Rysowanie pomaga dzieciom wyrazić uczucia i może zachęcić do mówienia.

 

Ćwiczenie 2.

Czy widzisz to, co ja widzę?

Cel

Pomoc dziecku w rozpoznawaniu i określeniu uczuć innych ludzi

czas

10 minut
Pomoce -
Przebieg To dobre ćwiczenie może się przydać, kiedy się czeka na autobus, siedzi w restauracji lub spaceruje w parku. Poproś dziecko, aby próbowało nazywać uczucia innych ludzi. To mogą być postacie z telewizji, członkowie rodziny lub ludzie w miejscach publicznych. Dziecko powinno powiedzieć jak sądzi, co ta osoba czuje i dlaczego tak uważa. Ty również możesz się bawić na zmianę z twoim dzieckiem.

 

Ćwiczenie 3.

Nasz dziennik uczuć

Cel

Pomoc dziecku w określaniu własnych uczuć i uczuć innych osób
Czas Pięć minut dziennie przez tydzień

Pomoce

Kredki, papier i stare gazety

Przebieg

Co wieczór przez tydzień postaraj się ze swoim dzieckiem wyrazić w dowolnej formie określony stan emocjonalny (nastrój), który mieliście tego dnia. Np. przez rysunek, napisanie kilku prostych słów lub znalezienie w gazetach zdjęć ludzi, którzy okazują takie same emocje jak wasze. Zrób wystawkę tych obrazków z całego tygodnia. To pomoże dziecku zrozumieć, że nasze uczucia zmieniają się – czasami jesteśmy szczęśliwi, czasami smutni.Zabawne byłoby również, gdybyś te obrazki pokazał/a innym osobom i sprawdził/a, czy oni zgadną jakie to emocje!

 

Ćwiczenie 4. Dziś czułem/am się …

Cel

Pomoc dziecku w określaniu uczuć i  uczeniu się różnych sposobów radzenia sobie z nimi

Czas

10 minut

Pomoce

-

Przebieg

Usiądźcie razem. Każdy z was powinien się zastanowić nad jedną dobrą i jedna złą rzeczą, która przydarzyła mu się tego dnia.  Wytłumacz, co czułeś/aś i dlaczego. W związku ze złą rzeczą, powiedź dziecku, jak sobie poradziłeś/łaś i kiedy poczułeś/łaś się lepiej. Zapytaj dziecko: „Co jeszcze można zrobić, aby poczuć się lepiej?”To dobre ćwiczenie przed snem.  Ważne jest, żebyś mówił/a o swoich uczuciach i słuchał/a uważnie, co dziecko ma do powiedzenia.

 

Ćwiczenie 5.

Poradzić sobie ze złością

Cel

Pomoc dziecku w radzeniu sobie ze złością

Czas

10 minut
Pomoce -
Przebieg To ćwiczenie powinno być wykonane zaraz po tym, jak dziecko na coś się rozłościło – wieczorem przed spaniem tego samego dnia lub rano następnego dnia. Porozmawiaj o tym wydarzeniu i zapytaj dziecko, co je tak rozłościło, jak sobie z tym poradziło. Zaproponuj mu, by zastanowiło się nad innym sposobem rozwiązania tego problemu – np. rozmową z kimś, głębokim oddychaniem, myśleniem o czymś miłym. Pamiętaj:  rozwiązania muszą doprowadzić do tego, aby dziecko poczuło się lepiej. A równocześnie nie miało negatywnych skutków dla innych osób.To ćwiczenie można wykorzystać, aby zbadać sposoby radzenia sobie z innymi trudnymi emocjami, takimi jak zdenerwowanie lub zazdrość.

 

Ćwiczenie 6.

Poradzić sobie ze zdenerwowaniem

Cel

Pomoc dziecku w radzeniu sobie ze zdenerwowaniem (niepokojem)
Czas 10 minut

Pomoce

Ołówek i papier
Przebieg Wszystkie małe dzieci od czasu do czasu są zdenerwowane. To jest bardzo nieprzyjemne dla osób, które  z nimi przebywają. Pomóż dziecku, aby opisało to, co go denerwuje. Poproś, aby opisało uczucie, które mu towarzyszy i przedyskutuj z nim sposoby radzenia sobie. Może będziesz musiał/a mu coś zaproponować, np. wzięcie głębokiego oddechu, rozmowę z kimś, kto może pomóc, zastanowienie się nad tym, co chcę się powiedzieć. Zapisz te propozycje na papierze i poproś dziecko, aby zilustrowało każdą z nich. Potem powieś kartki z rysunkami  na ścianie tak, aby były widoczne.To ćwiczenie jest bardzo pomocne, jeśli dziecko jest zaniepokojone czymś, co ma niedługo nastąpić, np. nieuchronną zmianą. Rozmowa o tym,  pomoże dziecku w poradzeniu sobie z nią.

MODUŁ 2  – KOMUNIKACJA

W części drugiej dzieci uczą się, jak się skutecznie porozumiewać. Uczą się mówić o tym, jak się czują, jak prosić o pomoc i jak powiedzieć to, co chcą powiedzieć nawet wtedy, kiedy czują się źle lub są zmartwione. Podczas tych spotkań dzieci nieśmiałe często zaczynają otwierać się i wyrażać swobodniej niż przedtem. Program uczy również dzieci słuchać innych i nie przerywać, kiedy ktoś inny mówi.

 

Poniżej proponujemy kilka ćwiczeń, które możesz wykonać ze swoim dzieckiem aby wzmocnić efekt zajęć z programu „Przyjaciele Zippiego”.

Wskazówki
  • Zachęć swoje dziecko, aby zawsze prosiło o pomoc, kiedy mu się coś nie udaje lub czuje się zmartwione. Wyjaśnij, że wielu ludzi może mu pomóc – rodzice, dziadkowie, bracia i siostry, przyjaciele, nauczyciele.
  • Zawsze pochwal, kiedy widzisz, że twoje dziecko pomaga lub wspiera innych.
  • Bądź przygotowany/a na to, że twoje dziecko zacznie mówić więcej … i bądź gotowy/a go wysłuchać!

 

Ćwiczenie 1.

Ważne osoby w moim życiu

Cel

Pomoc dziecku w wybraniu osób, które  mogą mu pomóc w trudnych sytuacjach

Czas

15 minut

Pomoce

Kredki i papier

Przebieg

Poproś dziecko, aby narysowało osoby, do których zwróciłoby się gdyby było zaniepokojone, przestraszone lub potrzebowało pomocy. Zrób wystawę rysunków: rodziców, braci i sióstr, dziadków, nauczycieli i przyjaciół. Poproś dziecko, aby wyjaśniło ci dlaczego każdy z nich jest ‘szczególną osobą’ i jak mogliby mu pomoc.  Można również porozmawiać o prawdziwych lub wymyślonych sytuacjach i zapytać dziecko, z kim porozmawiałoby w konkretnej sytuacji.

 

Ćwiczenie 2.

Rodzinne albumy

Cel

Pomoc dziecku w wyrażaniu uczuć i emocji

Czas

15 minut

Pomoce

Rodzinne albumy

Przebieg

Dzieci uwielbiają oglądać fotografie, szczególnie jeśli to są fotografie ich przyjaciół lub rodzinny. Obejrzyj je razem z dzieckiem i zapytaj, co czują ludzie na zdjęciach. Zachęć dziecko, aby opisało uczucia używając jak największej ilości słów. Zapytaj dziecko dlaczego uważa, że ta osoba tak się czuje.Na rodzinnych fotografiach ludzie przeważnie wyglądają na szczęśliwych. Jeśli masz fotografie dziecka z klasy lub szkoły, poproś je, aby powiedziało ci, jak uważa, jak czują się poszczególne dzieci na tych zdjęciach i dlaczego tak uważa. Dziecko może wyrazić negatywne emocje, ale nie lekceważyć nikogo – np. jeśli dziecko powie „nie lubię Marysi, ponieważ ona nie bawi się ze mną” jest w porządku, ale jeśli powie „Marysia jest głupia, ponieważ nie chce się ze mną bawić” to już nie jest właściwy sposób wyrażania negatywnych emocji.

 

Ćwiczenie 3.

Głuchy telefon

Cel

Pomoc dziecku w uczeniu się uważnego słuchania innych ludzi

Czas

15 minut

Pomoce

Kilkoro przyjaciół lub członków rodziny

Przebieg

Wszyscy siedzą w kręgu. Pierwsza osoba szepcze proste zdanie do drugiej osoby, która potem szepcze je do następnej – i tak dalej. Na koniec, ostatnia osoba głośno mówi co usłyszała od poprzedniej – czasami to kompletnie inne zdanie niż to pierwotne. Im więcej ludzi jest w kręgu i im trudniejsze jest pierwotne zdanie, tym większa jest szansa, że wiadomość zostanie zmieniona. Ta prosta gra pokazuje, jak łatwo pojawiają się nieporozumienia, przekłamania (nawet między dorosłymi) i jak ważne jest uważne słuchanie.

 

Ćwiczenie 4.

Nie Tak i Nie Nie!

Cel

Rozwijanie u dziecka umiejętności porozumiewania się

Czas

15 minut

Pomoce

-

Przebieg

To prosta gra, w którą można się bawić wszędzie i o każdej porze. Jest bardzo śmieszna i dzieci ją uwielbiają.Zadajesz pytania dziecku i ono odpowiada gestem bez używania słów ‘Tak’ lub ‘Nie’. Możesz się zamienić z dzieckiem i zobaczycie kto wygra. Na bardzo podstawowym poziomie, ta gra rozwija umiejętności komunikacyjne dziecka, ponieważ wymaga od dziecka, aby zastanawiało się, jak się wyrazić. Ta gra również pomaga określić uczucia dziecka w zabawny sposób.

 

MODUŁ 3  – PRZYJAŹŃ

Podczas zajęć w tej części dzieci uczą się, jak zawierać i utrzymać przyjaźń, i jak radzić sobie z odrzuceniem i samotnością. Uczą się również, jak mówić przepraszam i jak rozwiązywać konflikty z przyjaciółmi.

Poniżej proponujemy kilka ćwiczeń, które możesz wykonać ze swoim dzieckiem, aby wzmocnić efekt zajęć z programu „Przyjaciele Zippiego”

Wskazówki
  • Zawsze pochwal dziecko, kiedy dzieli się z innymi, pomaga, mówi miłe rzeczy, zaprasza do wspólnej gry, daje prezenty.
  •  Kiedy pojawia się konflikt, włącz dziecko w jego rozwiązanie. Zapytaj, co ono proponuje i upewnij się, że zrozumiało, jak problem został rozwiązany.
  • Jeśli organizujesz coś dla przyjaciół twojego dziecka – np. zabawę, wycieczkę, mecz piłki nożnej, zaproponuj dziecku, aby zaprosiło również nowego kolegę. To może być osoba, która właśnie przeprowadziła się na wasze osiedle lub zaczęła chodzić do tej samej klasy, co twoje dziecko.
  • Jeśli twoje dziecko jest zmartwione, że chodzi do nowej klasy, pomóż mu wyjaśniając, jak powinno rozmawiać z ludźmi i jak zawierać nowe przyjaźnie. To może mu pomóc w wyrażaniu się i da mu większą pewność siebie.
  • Jeśli twoje dziecko straciło przyjaciela, wypróbuj jedną z naszych propozycji, aby pomóc mu w zawarciu nowej przyjaźni.

 

Ćwiczenie 1.

Witaj!

Cel

Rozwijanie umiejętności twojego dziecka potrzebnych do zawierania nowych znajomości

Czas

20-30 minut

Pomoce

Kartki, ciasteczka lub inne prezenty

Przebieg

Kiedy w sąsiedztwie lub w klasie pojawia się nowa osoba, twoje dziecko może zrobić prezent na powitanie.  Dziecko mogłoby również zaproponować zrobienie czegoś razem, np. wspólną zabawę – w szkole lub w domu. To prosty przykład zawierania nowych znajomości. Jeśli dziecko nauczy się, jak postępować  w takich sytuacjach, będzie mu łatwiej zapoznać się z wieloma nieznanymi osobami.

 

Ćwiczenie 2.

Mój magiczny pomocnik

Cel

Rozwijanie umiejętności dziecka potrzebnych do radzenia sobie z odrzuceniem i samotnością.

Czas

15 minut

Pomoce

-

Przebieg

Dzieci bardzo często nawiązują i zrywają znajomości. Każde dziecko doświadczyło kiedyś sytuacji, kiedy kolega nie chciał się z nim bawić. Porozmawiaj z twoim dzieckiem o momentach, kiedy czuło się osamotnione lub odrzucone i zapytaj je co wtedy zrobić, aby poczuć się lepiej. Zachęć je dając mu przykłady: zaśpiewanie ulubionej piosenki, przytulenie misia, zabawa z ulubioną rzeczą, myślenie o czymś miłym. Możesz razem z dzieckiem, zastanowić się nad jedną rzeczą, którą twoje dziecko mogłoby mieć zawsze przy sobie, aby poczuło się lepiej w momentach samotności lub odrzucenia, np. jakieś zdjęcie, małą zabawkę, nawet magiczne słowo.Posiadanie takiej rzeczy, maskotki może być bardzo przydatne dla dziecka w trudnych chwilach.

 

Ćwiczenie 3.

Kartki przyjaźni

Cel

Rozwijanie umiejętności potrzebnych dziecku do utrzymania przyjaźni

Czas

30 minut

Pomoce

Materiały do zrobienia pocztówek

Przebieg

Zapytaj  dziecko, kto jest jego najlepszym przyjacielem i dlaczego  lubi tę osobę. Pomóż mu w zrobieniu kartek dla swoich przyjaciół. Każda kartka ma zawierać coś charakterystycznego dla tej osoby. Jeśli twój syn lubi grać w piłkę nożną, mógłby narysować mecz piłkarski lub wyciąć zdjęcia ulubionego piłkarza z gazet. Jeśli twoja córka i jej przyjaciółka lubią zwierzęta, to mogłaby ozdobić kartkę jakimś zdjęciem zwierząt. Przed wysłaniem kartki, Twoje dziecko powinno ją podpisać. Może też napisać coś na kartce -  samo lub z twoją pomocą.

 

MODUŁ 4 – ROZWIĄZYWANIE KONFLIKTÓW

 

Ta część dotyczy rozwiązywania konfliktów. Wielu nauczycieli uznało, że ta część pomaga dzieciom lepiej się porozumiewać. Dzieci uczą się czterech kroków służących rozwiązaniu konfliktu:

  1. Określenie problemu
  2. Znalezienie możliwych rozwiązań
  3. Wybranie najlepszego rozwiązania
  4. Wypróbowywanie wybranego sposobu w celu rozwiązania problemu

 

Dzieci uczą się że, dobre rozwiązanie to takie, które pomoże im poczuć się lepiej i nie zranić nikogo. Ta część również zajmuje się krzywdzeniem. Dzieci uczą się, co mogłyby zrobić jeśli one lub ktoś inny w ich otoczeniu będzie krzywdzony.

 

Poniżej proponujemy kilka ćwiczeń, które możesz wykonać ze swoim dzieckiem, aby wzmocnić efekt zajęć z programu „Przyjaciele Zippiego”.

Wskazówki
  • Kiedy twoje dziecko jest złe, daj mu czas i przestrzeń, aby się uspokoiło i dopiero potem spróbuj wrócić do tej  sytuacji. Wyjaśnij mu, że trudno jest zastanawiać się nad dobrym rozwiązaniem pod wpływem emocji.
  • Wykorzystaj te kroki do rozwiązywania konfliktów w twojej rodzinie.
  • Zachęć dziecko, aby pomagało innym w rozwiązywaniu konfliktów poprzez uważne wysłuchanie, wspólne zastanowienie się nad rozwiązaniami i zachęcanie do proszenia o pomoc  w potrzebie.

 

Ćwiczenie 1.

Krzywdzenie

Cel

Rozwijanie umiejętności radzenia sobie w sytuacjach, gdy jest się krzywdzonym

Czas

15-30 minut

Pomoce

Kredki i papier

Przebieg

Wyjaśnij dziecku, że krzywdzenie oznacza grożenie czymś, ranienie lub mówienie przykrych rzeczy. Czy twoje dziecko doświadczyło czegoś takiego? Co wtedy czuło? Wyjaśnij, że kiedy jesteśmy krzywdzeni, powinniśmy poprosić o pomoc zaufaną osobę. Poproś dziecko, aby nazwało i narysowało ludzi, do których się zwróci z prośbą o pomoc jeśli będzie mu się działa krzywda. Upewnij się czy dziecko ma taką zaufaną osobę w różnych środowiskach – nauczyciela w szkole, rodzica w domu. Możesz rozwiesić obrazki zaufanych osób w widocznym miejscu.

 

Ćwiczenie 2.

Czy widzisz to, co ja widzę?

Cel

Rozwijanie u dziecka umiejętności potrzebnych do rozwiązywania konfliktów i radzenia sobie ze złością.

Czas

30 minut

Pomoce

Ołówek i papier

Przebieg

Wyjaśnij dziecku, że trudno jest znaleźć dobre rozwiązanie, jeśli jest się złym lub zaniepokojonym. To znaczy że, musimy znaleźć sposób na uspokojenie się. Powiedz dziecku co ty robisz, abyś się uspokoić i poczuć  lepiej.Zapytaj dziecko, czy kiedyś czuło się źle lub było zaniepokojone? Co spowodowało, że poczuło się lepiej, uspokoiło? Zachęć je, aby pomyślało o innych rozwiązaniach. Można mu coś podpowiedzieć.  Zrób z tego zabawę i zachęć do eksperymentowania – pozwól mu uderzyć w poduszkę, pobiegać wokół ogrodu lub parku, pokrzyczeć. Ty również możesz się dołączyć do tej zabawy!Porozmawiaj z dzieckiem po każdej aktywności i zapytaj, czy to je uspakaja lub sprawia, że czuje się lepiej. Na koniec, poproś je, aby narysowało trzy rodzaje aktywności, które jego zdaniem, są najbardziej przydatne w radzeniu sobie ze złością. Możesz rozwiesić te rysunki w pokoju dziecka.

 

Ćwiczenie 3. Radzenie sobie ze złością(To ćwiczenie również także elementem części 1)

Cel

Rozwijanie umiejętności dziecka przydatnych w radzeniu sobie ze złością

Czas

10 minut

Pomoce

-

Przebieg

To ćwiczenie powinno być zrobione jak najszybciej po tym jak dziecko się rozłościło – przed spaniem tego samego dnia lub rano następnego dnia. Porozmawiaj o tym wydarzeniu i zapytaj dziecka, co je tak rozzłościło, jak sobie z tym poradziło. Zaproponuj, mu aby zastanowiło się nad innym sposobem rozwiązania tego problemu – np. rozmową z kimś, głębokimi oddechami, myśleniem o czymś miłym.Pamiętaj: rozwiązania muszą doprowadzić do tego, aby dziecko poczuło się lepiej i nie mogą mieć negatywnych skutków dla innych osób.

 

 

MODUŁ 5  – RADZENIE SOBIE ZE ZMIANĄ I STRATĄ

 

Ta część dotyczy radzenia sobie z różnymi zmianami. Największa i nieodwracalna zmiana to śmierć. Pomimo tego, że dorośli uważają, że śmierć to trudny temat do rozmowy, dzieci nie myślą w ten sposób.

 

Poniżej proponujemy kilka ćwiczeń, które możesz wykonać ze swoim dzieckiem, aby wzmocnić efekt zajęć z programu „Przyjaciele Zippiego”.

 

  • Kiedy Twoje dziecko lub Ty doświadczacie zmiany (dobrej lub złej) porozmawiaj z dzieckiem o tym, co czujecie. Wyjaśnij, że zmiany są wszędzie naokoło, że są częścią życia i czasami nic nie możemy w związku z tym zrobić.
  • Kiedy temat śmierci pojawi się w rozmowie, rozmawiaj o tym otwarcie i odpowiadaj szczerze na pytania

 

Ćwiczenie 1.

Roślinki

Cel

Pomoc dziecku zrozumieć, że każdego dnia zachodzi jakaś zmiana

Czas

15 minut

Pomoce

Mała doniczka z ziemią i szybko kiełkujące nasiona (np.: słonecznik, fasola wielokwiatowa, rzeżucha)

Przebieg

Twoje dziecko może posiać nasionka i podlewać je każdego dnia. Rośliny zakiełkują w ciągu kilku dni. Dziecko będzie mogło obserwować, jak rośliny rozwijają się dzień po dniu.

 

Ćwiczenie 2.

Moja rodzina

Cel

Pomóc dziecku zrozumieć, że każdego dnia zdarzają się zmiany

Czas

Dowolnie

Pomoce

Rodzinny album fotograficzny

Przebieg

Obejrzyj album razem z dzieckiem. Porozmawiaj o tym, jak ludzie na zdjęciach zmienili się przez te lata. Jeśli są też zdjęcia ludzi, których twoje dziecko nie zna, opowiedz o nich i ich życiu.

 

Ćwiczenie 3.

Moje życie w obrazkach

Cel

Pomóc dziecku zrozumieć, że każdy z nas się zmienia

Czas

30-45 minut

Pomoce

Duża kartka  papieru, stare czasopisma, fotografie, kredki

Przebieg

Pomóż dziecku w tworzeniu kolażu przedstawiającego jego życie. Porozmawiaj o jego wspomnieniach, ludziach których pamięta,  rzeczach, których używało, bawiło się. Zaproponuj, żeby wycięło  zdjęcia z czasopism lub narysowało obrazki, które będą nawiązywać do jego wspomnień. To osobiste ćwiczenie, a nie historyczny zapis, najbardziej istotne w nim jest, że przy tworzeniu kolażu dziecku przypomni sobie różne zdarzenia z przeszłości.To ćwiczenie można powtórzyć, jeżeli odejdzie ktoś bliski. Razem z dzieckiem mógłbyś/mogłabyś zrobić kolaż życia tej osoby, która odeszła dla jej upamiętniania.

 

 

Ćwiczenie 4.

Mój starszy przyjaciel

Cel

Pomóc dziecku zrozumieć, że każdy z nas się zmienia

Czas

Dowolnie

Pomoce

Cierpliwa starsza osoba

Przebieg

Zorganizuj spotkanie dziecka ze starszą osobą– dziadkiem, starszym sąsiadem. Dziecko może pytać o różne sprawy, które są dla niego ważne, ciekawe, np. jakie było Pana  ulubione danie kiedy Pan był dzieckiem; gdzie Pani jeździła na wakacje, kiedy była Pani dzieckiem; czy Pan uprawiał jakiś sport jako dziecko; czy można zobaczyć zdjęcie Pani z dzieciństwa?Starszym ludziom takie spotkanie też może się spodobać, może zbudować lub wzmocnić przyjaźń z dzieckiem.  Starszy przyjaciel również może zapytać dziecko o jego doświadczenia, zwyczaje.

 

Ćwiczenie 5.

Dobre i złe

Cel

Pomóc dziecku zrozumieć, że zmiana może być pozytywna lub negatywna

Czas

20 minut

Pomoce

Duża kartka papieru i ołówek

Przebieg

To ćwiczenie może się przydać w momentach dużej zmiany, której doświadcza twoje dziecko, np. przyjścia na świat braciszka lub siostrzyczki, przeprowadzki, pójścia do nowej szkoły.Poproś dziecko o narysowanie tego, co się będzie zmieniało w jego życiu. Pod tym obrazkiem, zrób dwie kolumny zatytułowane – Dobre strony i Złe strony. Potem każdy/a z was wpisuje jakie są dobre, a jakie złe strony tej  narysowanej zmiany.  Porozmawiaj z dzieckiem o tym, czy można coś zrobić z negatywnymi stronami tej zmiany.

 

Ćwiczenie 6.

Wspominanie

Cel

Pomoc dziecku w radzeniu sobie ze zmartwieniem i stratą

Czas

20  minut

Pomoce

Ołówek i papier

Przebieg

To ćwiczenie można przeprowadzić wtedy, kiedy ktoś odszedł.Napisz razem z dzieckiem list do osoby, która zmarła, przypominając czas spędzony z  nią. Powiedz dziecku, co czujesz. Dziecko może też narysować obrazek. Kiedy skończycie, możecie zabrać ten list na cmentarz.Takie ćwiczenie można przeprowadzić również wtedy, gdy twoje dziecko musi sobie poradzić z innymi stratami – przyjaciel się przeprowadził, zdechło ulubione zwierze.

 

Ćwiczenie 7.

Możesz na mnie liczyć

Cel

Rozwijanie u dziecka umiejętności pomagania innym, którzy doświadczyli straty kogoś bliskiego

Czas

30 minut

Pomoce

Dowolnie

Przebieg

Kiedy przyjaciel, rodzina lub sąsiad doświadczył straty, zapytaj dziecko co ono uważa, co ta osoba czuje i czego doświadcza. Zapytaj dziecko, co można zrobić, aby pomóc tej osobie – zaprosić je do wspólnej zabawy, wysłać kartkę, dać prezent. Zachęć je, aby wymyśliło jak największą liczbę pomysłów. Potem poproś dziecko o wybranie najlepszego pomysłu i zastosowanie go.

 

MODUŁ 6 – DAJEMY SOBIE RADĘ

 

Ostatni moduł przypomina dzieciom i utwierdza je w przekonaniu, że nauczyły się różnych sposobów radzenia sobie, pomagania innym i znajdowania rozwiązań w trudnych sytuacjach. Spotkanie czwarte w części 6  jest świętem, podczas którego każde dziecko otrzymuje koronę i dyplom.

 

Poniżej proponujemy kilka ćwiczeń, które możesz wykonać ze swoim dzieckiem, aby wzmocnić efekt zajęć z programu „Przyjaciele Zippiego”.

 

Wskazówki

  • Naszedł czas podsumowania tego, czego twoje dziecko nauczyło się podczas realizacji programu. Powróć do wcześniejszych ćwiczeń, przypomnij sobie, które z nich twoje dziecko najbardziej lubiło.
  • Zachęć dziecko do pomocy innym osobom w różnych sytuacjach.
  • Nawet jeśli Twoje dziecko dobrze sobie radzi w różnych sytuacjach, poproś je o zastanowienie się, co jeszcze mogło by w takiej sytuacji zrobić. Ważne jest posiadanie coraz większej ilości sposobów radzenia sobie w różnych sytuacjach.
  • Zaproponuj pomoc podczas przygotowań do uroczystego świętowania zakończenia programu.

 

 

Ćwiczenie 1 Zmieniać czy nie zmieniać?

Cel

Kształtowanie u dziecka umiejętności rozróżniania sytuacji, którą można zmienić i której nie można zmienić.
Czas 15 minut
Pomoce Książki z ilustracjami i kolorowe gazety
Przebieg Obejrzycie ilustracje w książkach oraz gazetach, zapytaj dziecko co dzieje się na poszczególnych ilustracjach. Czy dana sytuacja jest możliwa do zmiany czy nie? Czy taka zmiana byłaby dobra czy zła? Jeśli byłaby to zmiana na gorsze, co osoby z ilustracji mogą zrobić, aby poczuć się lepiej.

 

Ćwiczenie 2

Zwycięzca

Cel

Pomoc dziecku w wykorzystaniu umiejętności radzenia sobie w nowych sytuacjach
Czas 30 minut
Pomoce Kartki, nożyczki, złoty papier i wstążka
Przebieg Pomóż dziecku wykonać 10 złotych medali. Potem wytłumacz, za każdym razem, kiedy dziecko poradzi sobie z trudną sytuacją, może zdobyć medal.Zachęć dziecko, aby przypomniało sobie jakąś sytuację, która zdarzyła się ostatnio i  opowiedziało, jak sobie z nią poradziło. Po wysłuchaniu historii możesz przyznać pierwszy złoty medal. Ta zabawa stanie się jeszcze bardziej interesująca, jeśli dziecko opowie ci o trudnych sytuacjach, które go spotkały i o sposobach poradzenia sobie z nimi.Możesz również przyznać medal, jeśli dziecko pomogło swojemu koledze poradzić sobie w trudnej sytuacji.

 

 

Ćwiczenie 3 W nieznane

Cel

Nabywanie zdolności radzenia sobie w nowych sytuacjach
Czas Dowolny
Pomoce -
Przebieg Zaplanuj wizytę z dzieckiem w nieznanym dla niego miejscu. Przed wycieczką zapytaj dziecko o oczekiwania, jak sądzi, jak tam będzie oraz co będzie mu się najbardziej podobało.Po wycieczce poproś o narysowanie miejsca gdzie byliście i opowiedzenie, jak się tam czuło. Jak to się ma do jego oczekiwań?Możesz również zaplanować to ćwiczenie w inny sposób. Możecie wspólnie przygotować posiłek według nowego przepisu (np.: danie z innego kraju) ze składnikami, których dziecko nie zna. Zapytaj jak sądzi, jaki będzie smak tej potrawy, sprawdźcie później czy oczekiwania się spełniły.